Израелскиот парламент (Кнесет) донесе посебен закон кој дозволува смртна казна и јавни судења за оние вклучени во нападите предводени од Хамас на 7 октомври 2023 година.
Законот беше усвоен со ретко видено единство на владата и опозицијата, додека здруженијата за човекови права предупредуваат на опасноста од „наместени процеси“.
Законот беше усвоен со убедливи 93 гласа „за“ и без ниту еден глас против, што е резултат на необична соработка меѓу владејачката коалиција и опозицијата.
Останатите 27 претставници беа отсутни или воздржани, пишува Би-Би-Си.
Претставничката Јулија Малиновски, една од иницијаторите на законот, пред гласањето изјави дека целиот свет мора да ја види решителноста на Израел.
„Нека сите видат како жртвите и нивните семејства гледаат на тие убијци, силувачи и киднапери. Израел е суверена држава која знае како да ги повика на одговорност оние што ѝ наштетиле. Ја достигнавме целта, што всушност е почетната линија на историските судења“, рече Малиновски.
Специјална правна рамка и „телевизиски“ судења
Бидејќи постојните закони за смртна казна во Израел немаа ретроактивно дејство, беше потребно да се создаде сосема нова правна рамка за гонење на напаѓачите од 7 октомври.
Судењата ќе се одвиваат под специфични услови:
Специјален суд во Ерусалим
Обвинетите, вклучувајќи ги и членовите на елитната единица Нукба, ќе бидат судени од специјален воен трибунал.
Јавна достапност
Клучните делови од постапката – отворањето, пресудата и изрекувањето на пресудата – ќе бидат снимени и емитувани во живо преку посебна веб-страница.
Сериозни обвиненија
Покрај тероризмот и убиството, обвиненијата ќе вклучуваат сексуално насилство и геноцид, за кои е предвидена најстрога казна.
Промена на правилата за докази
Судот ќе ги прилагоди своите вообичаени процедури за да се справи со огромниот обем на докази, вклучувајќи илјадници часови видео снимки собрани од тим истражители предводен од министерот за правда Јарив Левин.
Сенки од минатото: Наследството на Адолф Ајхман
Израелските лидери не кријат дека го гледаат овој процес како историски еквивалент на судењето на Адолф Ајхман во 1962 година.
Ајхман, еден од архитектите на Холокаустот, беше единствената личност досега осудена на смрт со бесење од страна на израелски суд.
Новото законодавство има за цел да постави сличен стандард за „злосторства против еврејскиот народ“.
Поделени реакции
Семејствата на жртвите активно учествуваа во дискусиите за законот.
Кармит Палти Кацир, чиј брат беше убиен во заробеништво, а чии родители беа жртви на нападот, нагласи дека семејствата сè уште немаат одговори на многу прашања за судбината на нивните најблиски и дека се надеваат дека судењата ќе ги откријат.
Од друга страна, организациите за човекови права во Израел изразуваат сериозни сомнежи за праведноста на процесот.
Сари Баши, извршен директор на Јавниот комитет против тортура, предупредува на опасноста од „наместени процеси“.
„Постои голема загриженост дека обвинетите ќе бидат осудени и погубени врз основа на признанија изнудени преку систематска тортура. Тие заслужуваат фер судење, а смртната казна никогаш не треба да биде на маса“, рече Баши.