Разговорите меѓу законодавците и владите на Европската унија за спроведување на трговскиот договор со Соединетите Американски Држави завршија во средата навечер без напредок.
Ваквиот исход се заканува да го налути американскиот претседател Доналд Трамп, кој се закани дека ќе воведе царини од 25 отсто за европските автомобили доколку ЕУ не го спроведе трансатлантскиот трговски договор склучен минатата година во неговиот голф клуб во Шкотска, пишува Politico.
Неуспех на преговорите
Еврокомесарот за трговија Марош Шефчовиќ ги повика преговарачите да постигнат договор за да се стабилизираат трговските односи со Вашингтон, но по шест часа разговори учесниците се разделиле без договор, изјави извор запознаен со средбата.
Пратеничката во Европскиот парламент Карин Карлсбро, која ја претставуваше центристичката група „Обнови ја Европа“, рече:
„Вечерва имавме добри и конструктивни преговори со Советот и Комисијата. Важно е пред конечниот договор да се осигураме дека тој е отпорен на Трамп“.
Неизвесниот исход ја враќа топката во дворот на Трамп, откако неговиот амбасадор во ЕУ, Ендрју Пуздер, претходно изјави дека Вашингтон ќе воведе царини од 25 отсто за автомобилите „наскоро“ доколку не се постигне брз договор.
„Имате време да го поправите, а тоа е сега“, изјави Пуздер за ТВ Блумберг во Брисел. „Ако го правите тоа, тој веројатно би размислил повторно“.
Спорен договор
Според договорот постигнат во јули минатата година со ракување во одморалиштето Тарнбери на Трамп, ЕУ се согласи да ги укине тарифите за американско производство на стоки, додека Вашингтон ќе ги ограничи царините за повеќето стоки на 15 проценти.
Сепак, ЕУ сè уште не го спроведе договорот со донесување соодветни закони, што го налути Трамп и го зголеми притисокот врз Европската комисија, која преговара за трговски договори во име на 27 земји-членки, да го стори тоа.
Шефот на Трговската комисија, Сабине Вејанд, претходно изрази надеж пред Комитетот за трговија на Европскиот парламент за состанок „кој ќе претставува чекор напред и ќе покаже дека ЕУ стои на своите обврски“.
„Убеден сум дека ги имаме сите елементи кои ни овозможуваат да покажеме дека остануваме доверлив партнер, а во исто време ни ги даваат сите инструменти да реагираме на секој развој на настаните“, им рече Вејанд на претставниците.
Отпор во Европскиот парламент
Додека Комисијата и повеќето земји-членки сакаат да се стави крај на договорот со Тарнбери, европските пратеници зазедоа цврст став.
На нивната одлука влијаеја заканите на Трамп за анексија на Гренланд, данска територија, но и од прегледот на профитабилноста на договорот откако Врховниот суд на САД ги отфрли првичните царини на Трамп во февруари.
Предводени од ветеранот и претседател на Одборот за трговија, Берд Ланге, пратениците побараа дополнителни услови.
Меѓу нив се суспензијата на договорот додека Трамп не ги намали царините за челик, можноста за суспензија доколку го загрози територијалниот интегритет на ЕУ и раскинувањето на договорот пред крајот на неговиот мандат.
Еден функционер на Советот изјави дека партиите досега не успеале да се договорат за ниту една од најспорните точки.
Тие вклучуваат таканаречена клаузула за стапување во сила, која би го условувала договорот со укинување на спорните американски царини за челик, како и клаузула за автоматско истекување.
Што е следно?
„Постигнат е напредок, а целта е преговорите да се завршат наскоро. Сепак, двете страни мора да проверат со своите политички групи и земјите-членки што се подготвени да прифатат“, додаде функционерот за разговорите доцна во ноќта.
Ланге, главниот преговарач на Парламентот, рече дека двете страни „се приближуваат до договор“, но додаде дека е потребно повеќе време.
Преговарачите планираат повторно да се сретнат на 19 мај, иако тој датум сè уште не е потврден, рече друг претставник на Советот.
Двете страни рекоа дека сакаат да постигнат конечен компромис до јули, кога истекуваат привремените царини наметнати од Трамп.
Сепак, според американскиот амбасадор Пуздер, тоа би било предоцна и сега целиот трговски договор е загрозен.
„Ако договорот повеќе не е договор, тогаш мислам дека САД би се повлекле од него“, заклучи тој.