Предлогот на Иран, кој претседателот Доналд Трамп моментално го отфрла, би го отворил Ормускиот теснец за пловидба и би ја прекинал блокадата на САД врз Иран, оставајќи ги преговорите за нуклеарната програма на Иран за подоцнежна фаза, изјави висок ирански функционер.
Зборувајќи под услов на анонимност, висок ирански функционер рече дека Техеран верува дека неговиот последен предлог, кој повикува на одложување на нуклеарните разговори, е значаен чекор кон полесно постигнување договор.
Според тој предлог, војната би завршила со гаранција дека Израел и САД нема повторно да го нападнат Иран.
Иран би го отворил Ормускиот теснец за меѓународен превоз, додека САД би ја укинал блокадата на иранските пристаништа.
Потоа би се воделе идни преговори за ограничувања на нуклеарната програма на Иран во замена за постепено укинување на санкциите.
Во исто време, Иран бара Вашингтон да го признае неговото право да збогатува ураниум за мирновременски цели, дури и ако привремено се согласи да ги суспендира таквите активности.
„Во оваа рамка, преговорите за посложеното нуклеарно прашање се префрлени во последна фаза, со цел да се создаде поповолна атмосфера“, рече функционерот.
Трамп „не е задоволен“
Трамп во петокот изјави дека „не е задоволен“ од најновиот предлог на Иран, без точно да прецизира на кои елементи се спротивставува.
„Тие бараат работи со кои не можам да се согласам“, им рече тој на новинарите во Белата куќа.
Вашингтон постојано повторува дека нема да ја заврши војната без договор за спречување на Иран некогаш да добие нуклеарно оружје, што беше главната цел што Трамп ја наведе кога ги започна нападите во февруари за време на нуклеарните разговори.
Иран, од друга страна, тврди дека неговата нуклеарна програма е исклучиво за мирновременски период.
Во 2018 година, Трамп ги повлече САД од нуклеарниот договор што администрацијата на Барак Обама го постигна со Иран во 2015 година.
Со тој договор, Иран се согласи да ги намали своите залихи на ураниум за 98 проценти и да го ограничи нивото на збогатување на 3,67 проценти, што е под нивото потребно за производство на нуклеарно оружје.
Збогатувањето помеѓу 0,7 и 5 проценти е обично доволно за работа на нуклеарни централи, додека ураниумот збогатен до околу 90 проценти се користи за нуклеарно оружје.
Предлог поднесен преку посредник
Ројтерс и други новински агенции веќе објавија минатата недела дека Техеран предлага повторно отворање на теснецот пред решавање на нуклеарните проблеми.
Службеникот потврди дека тој временски рок сега е детално опишан во официјалниот предлог, кој беше доставен до Соединетите Држави преку посредник.
Четири недели без договор
Четири недели откако Соединетите Држави и Израел престанаа да го бомбардираат Иран, сè уште не е постигнат договор за завршување на војната што предизвика најголемо нарушување на глобалните енергетски резерви досега.
Иран повеќе од два месеци го блокира речиси целиот бродски сообраќај од Персискиот Залив, освен сопствените бродови, додека САД минатиот месец воведоа сопствена блокада на бродовите што тргнуваат од иранските пристаништа.
Затоа Ормутскиот теснец, еден од најважните енергетски патишта во светот, останува клучна точка на конфликт, а секој застој во преговорите дополнително ја продлабочува глобалната енергетска криза.