Американскиот претседател Доналд Трамп повторно ги подигна тензиите на светската сцена, велејќи дека Соединетите Американски Држави би можеле да ја „заземат Куба“, што многумина го протолкуваа како најдиректна најава за можен нов геополитички конфликт.
Во разговор со новинарите во Белата куќа, Трамп изјави дека има „чест да ја окупира Куба“ и дека може да прави „што сака“ со таа земја, нагласувајќи дека станува збор за „многу ослабена нација“.
„Верувам дека ќе имам чест да ја заземам Куба… без разлика дали ќе ја ослободам или ќе ја окупирам, мислам дека можам да правам што сакам“, рече Трамп.
Остров во темнина: Невиден енергетски колапс
Овие изјави доаѓаат во време кога Куба се соочува со една од најтешките кризи во поновата историја.
Земјата беше погодена од речиси целосен колапс на електроенергетскиот систем, оставајќи милиони луѓе без електрична енергија.
Според извештаите на меѓународните медиуми, клучна причина за кризата е драстичното намалување на снабдувањето со нафта, кое е дополнително ограничено од американските мерки.
Енергетскиот систем, кој е застарен и оптоварен со години, се најде под шок што не можеше да го издржи.
Како Куба остана без клучен сојузник?
Ситуацијата дополнително се влоши по настаните од јануари, кога венецуелскиот претседател Николас Мадуро, еден од најважните сојузници на Хавана, беше отстранет од власт и префрлен во САД.
Венецуела беше главен снабдувач на Куба со нафта со години, па нејзината загуба остави длабоки последици за веќе кревката економија на островот.
Стратегија за притисок од Вашингтон
Вашингтон потоа го зголеми притисокот – не само со прекинување на снабдувањето, туку и со заканување со санкции против земјите што ќе продолжат да ја снабдуваат Куба со енергија.
Многу аналитичари го гледаат овој пристап како дел од поширока стратегија за дестабилизација, со цел ослабување на властите во Хавана и можни политички промени.
Се бара и промена на владата
Дополнителни тензии предизвикаа информациите дека американските претставници побараа отстранување на кубанскиот претседател Мигел Дијаз-Канел за време на преговорите.
Ваквите барања претставуваат директно мешање во внатрешните работи на земјата, што Хавана постојано го отфрла како неприфатливо.
Самиот Дијаз-Канел изјави дека е подготвен за разговори, но само под услови на меѓусебно почитување, суверенитет и право на самоопределување.
Реторика што го загрижува светот
Трамп претходно ја спомена можноста за „преземање“ на Куба, но неговите последни изјави се најдиректни досега.
Особено загрижува фактот што тие доаѓаат по веќе зголемените глобални тензии и неодамнешните воени и политички потези на САД во други кризни жаришта.
Затоа дел од меѓународната јавност ги гледа овие изјави како сигнал за можна понатамошна ескалација.
Криза со пошироки последици
Во меѓувреме, Куба се соочува со недостиг на гориво, чести прекини на електричната енергија и растечко незадоволство на граѓаните.
Комбинацијата од внатрешна криза и надворешен притисок би можела да има сериозни последици не само за оваа земја, туку и за стабилноста на поширокиот регион.
Во таков контекст, зборовите на Трамп добиваат дополнителна тежина – бидејќи се поставува прашањето дали е само реторика или вовед во поконкретни потези што би можеле да ги променат односите на глобалната сцена.
ШТО ТОЧНО ИМ РЕЧЕ ТРАМП НА НОВИНАРИТЕ
„Знаете, цел живот слушам за САД и Куба. Кога САД ќе го направат ова?“
„Верувам дека ќе имам… чест да ја освојам Куба. Тоа би било добро. Голема чест е.“
„Без разлика дали ќе ја ослободам, дали ќе ја земам – мислам дека можам да правам што сакам со неа. Ако ја сакате вистината.“
„Тие се многу ослабена нација во моментов.“
„Тоа е пропадната држава. Немаат пари, немаат нафта, немаат ништо.“
Meanwhile, according to CNN, Cuba is facing a complete electricity collapse. It’s the first nationwide blackout since the US oil blockade.
Rubio is working overtime. pic.twitter.com/2SwpjLt8OB
— Chay Bowes (@BowesChay) March 17, 2026

