Од 1 јули 2026 година, Швајцарија официјално повлече јасна граница во воспитувањето на децата.
Со измените на Граѓанскиот законик (ZGB), секоја форма на физичко казнување, вклучително и „образовните“ шлаканици, е строго забранета со закон, со што се укинуваат децениите сива зона во семејното право.
Иако телесното казнување е оспорувано во теорија со децении, новата законска формулација сега не остава простор за толкување: присилното родителство повеќе не е приватна работа за родителите, туку прекршување на законот.
Зошто беше променет законот?
Иако повредувањето на децата долго време беше кривично дело, постоеше опасна „сива зона“ каде што поблагите удари или шлаканици се толкуваа како дел од правото на родителот на дисциплина.
Таквата нејасност на законот честопати го заштитуваше насилството под маската на „образовни мерки“.
Новиот член од законот сега прецизно ги дефинира границите: не само физичката сила е забранета, туку и секој став кон детето што е понижувачки или деградирачки.
Што значи ова за родителите?
Експертите нагласуваат дека овој закон не е таму за да ги казни родителите кои го губат трпението, туку трајно да ја промени културата на образованието во која удирањето се смета за легитимен инструмент на авторитет.
Што е сега минато:
– Шлаканици, клоцања по задникот и „воспитно“ удирање.
– Понижување или вербална деградација на дете.
– Присилно затворање на деца во соба како форма на казна.
Совет од експерти: Како да останете смирени?
Кога тензиите во домот достигнуваат врв, а родителскиот гнев станува неконтролиран, експертите советуваат метод на „физичко повлекување“:
Направете пауза: Кога чувствувате дека сте спремни да реагирате импулсивно, физички отстранете се од собата.
Смирете се: Почекајте емоциите да се смират пред да му објасните на вашето дете зошто неговото однесување било погрешно.
Фокусирајте се на комуникацијата: Законот ги охрабрува родителите да градат авторитет преку разговор, а не преку страв од физичка сила.
Овој потег на Швајцарија испраќа силна порака дека детството без страв од болка е основа на здраво општество.
Швајцарија на тој начин се усогласи со највисоките стандарди на Конвенцијата на ОН за правата на детето, ставајќи ја заштитата на интегритетот на детето пред традиционалните разбирања за „родителска дисциплина“.