Нова анкета на повеќе од 35.000 луѓе во 34 земји покажа силна поддршка за меѓународната соработка и растечката доверба во глобалните институции, додека испитаниците беа значително помалку склони да ги видат САД или Кина како преземаат водечка улога во светските работи.
Анкетата, нарачана од Фондацијата Рокфелер, беше спроведена од 21 јули до 5 август.
Речиси 70 проценти од испитаниците веруваат дека ситуацијата во светот се влошила во текот на изминатата година.
Само 38 проценти очекуваат економијата на нивната земја да биде подобра за пет години.
Оптимизмот падна особено во две големи економии: во Индија за 26 процентни поени, на 50 проценти, и во Кина за 16 поени, на 56 проценти.
И покрај песимизмот, 57 проценти од испитаниците веруваат дека земјите треба да соработуваат во решавањето на глобалните предизвици како што е безбедноста, дури и ако тоа бара компромис во однос на некои национални интереси.
Минатата година, 55 проценти од испитаниците го имаа овој став.
Само 39 проценти за лидерството на САД
Резултатите покажуваат резерви во врска со тоа што двете најголеми економии во светот преземаат водечка улога.
Дури 61 процент од испитаниците ја поддржуваат можноста земјите да соработуваат без учество на САД или Кина.
Најголем дел од испитаниците кои би се чувствувале удобно со одредена земја во водечка улога во светските работи е забележан од Канада – 60 проценти.
По неа следуваат Јапонија со 58 проценти и Австралија со 55 проценти. Европската Унија доби 55 проценти, Обединетото Кралство 54 проценти и Обединетите нации 52 проценти.
Од друга страна, само 39 проценти од испитаниците рекле дека би се чувствувале удобно со САД во водечка улога, а 37 проценти со Кина. За Русија, тој удел беше 26 проценти.
Ерик Пелофски, потпретседател на Фондацијата Рокфелер, ги опиша резултатите како индикација за „длабока ерозија на глобалното лидерство“ од страна на САД.
„Луѓето зборуваат за решенија за глобалните проблеми и повеќе не прашуваат што мислат Американците. Тоа е тежок удар“, рече тој.
Прашањето за тоа колку се чувствуваат удобно испитаниците со одредени земји во водечка глобална улога не беше поставено во минатогодишното истражување, па затоа нема директна споредба за тие резултати со 2025 година.
Големи разлики помеѓу развиените и земјите во развој
Ставовите значително се разликуваат помеѓу испитаниците во развиените економии и земјите во развој.
Во земјите во развој, 53 проценти од испитаниците рекле дека би се чувствувале удобно со Кина во водечка улога, во споредба со само 23 проценти во побогатите земји. Разликата помеѓу двете групи била 27 процентни поени кога станува збор за Русија и 17 поени за САД.
Во исто време, довербата во меѓународните институции пораснала.
Светската здравствена организација е на која и веруваат 69 проценти од испитаниците, во споредба со 61 процент минатата година, додека довербата во Обединетите нации се зголемила од 58 на 62 проценти.
Довербата во Светската банка се зголемила од 46 на 55 проценти, во Меѓународниот монетарен фонд од 43 на 51 процент и во Меѓународниот кривичен суд од 48 на 54 проценти.
Светската трговска организација забележа зголемување од 50 на 57 проценти.
Кого испитаниците го гледаат како закана?
Кога ќе се исклучат проценките на испитаниците за сопствената земја, 42 проценти ја сметаат Русија за голема закана, 34 проценти САД и 30 проценти Кина.
Русија најчесто беше означена како земја што претставува најголема закана во 14-те земји опфатени со истражувањето, со најголем удел на вакви одговори во Европа.
Сепак, САД беа идентификувани како најголема закана во 15 земји. Најголем удел на вакви одговори беше забележан во Индонезија, каде што 73 проценти од испитаниците ги означија САД како такви, по што следуваат Бразил со 59 проценти, Мексико со 58 и Турција со 57 проценти.
Анкетата беше објавена пред Генералното собрание на ОН во Њујорк, по месеци војна на Блискиот Исток, нарушувања на енергетските пазари и трговски тензии.