Американскиот министер за одбрана Пит Хегсет изјави дека Пентагон не издал наредба за ограничување на пристапот на Украина до сателитскиот комуникациски систем „Старшилд“, додека CBS News, повикувајќи се на извори запознаени со случајот, објави дека одлуката за ограничување на услугата ја донел сопственикот на компанијата SpaceX, Илон Маск.
„Ништо не сме повлекле. Постојат услови за користење што треба да се почитуваат, а SpaceX има можност да донесува такви одлуки. Од наша страна, ништо не се променило. Не сме издале никакви наредби“, им рече Хегсет на новинарите.
Според CBS News, пред да ја донесе одлуката, Маск неколку пати разговарал со претставници на американската администрација за да го разјасни ставот на американскиот претседател Доналд Трамп за употребата на сателитска мрежа во војната во Украина.
Сателитската услуга, која украинската војска ја користи за комуникации на бојното поле и контрола на беспилотни летала, беше значително забавена минатата недела.
Не е јасно како е спроведена одлуката, а некои претставници на американската администрација наводно биле изненадени од ограничувањата.
Маск претходно изјави дека американската влада го контролира пристапот до технологијата „Старшилд“, која „СпејсХ“ им ја обезбедува на Вашингтон и неговите партнери.
„Сите ограничувања на брзината или употребата ги одредува американската војска и, на крајот, претседателот на САД“, напиша Маск на социјалната мрежа „Х“.
Претседателот на САД, Доналд Трамп, во понеделник изјави дека сака да знае кој наредил услугата да се забави.
„Не знам кој беше, но би сакал да дознаам“, рече Трамп.
Украинските функционери и војници изјавија за „Си-Би-Ес њуз“ дека нивните единици се соочиле со ненадејни проблеми со системот „Старшилд“ кон крајот на минатата недела, вклучувајќи прекини и забавувања на податоците, што ги попречило операциите со беспилотни летала со голема брзина.
Според извори во украинското Министерство за одбрана, ограничувањата биле еднострано воведени од „СпејсХ“.
Стандардните терминали на „Старлинк“ имаат ограничувања за користење на интернет во возила што се движат побрзо од околу 70 километри на час, додека „Старшилд“ може да функционира со значително поголеми брзини.
Украинските дронови за напад со среден дострел летаат со брзина од 160 километри на час или повеќе, а некои украински единици пријавиле прекини со брзина од околу 90 километри на час.
Според проценката на украинскиот оператор на дронови и воен аналитичар Димко Жљуктенко, проблемите со врската можеле да предизвикаат загуби за Украина во вредност од десетици милиони долари.
Украинскиот претседател Володимир Зеленски изјави дека ограничувањата го отежнуваат користењето на системот „Старшилд“ за пресретнување на руските дронови за напад од типот „Шахед“.
Во вторник, тој објави дека разговарал за функционирањето на системите „Старлинк“ и „Старшилд“ со американскиот државен секретар Марко Рубио, нагласувајќи дека услугата треба да се обнови.
Ограничувањата предизвикаа реакции во Конгресот на САД, каде што двопартиска група сенатори побара од внатрешниот надзорен орган на Министерството за одбрана да го истражи случајот.
Републиканскиот конгресмен од Охајо, Мајк Тарнер, изјави дека е потребно да се утврди кој е одговорен за одлуката, предупредувајќи дека човечките животи се во опасност.
Спорот околу сателитските комуникации дополнително ги затегна односите меѓу Вашингтон и Киев, кои веќе се оптоварени со несогласувања во врска со воената помош и условите за завршување на војната, според американскиот телевизиски канал.
Трамп во последните недели постојано го критикуваше Зеленски, тврдејќи дека украинскиот претседател не прави доволно за да постигне мировен договор. Во исто време, Киев предупреди на забавување на испораките на пресретнувачки ракети за системи за воздушна одбрана.
Американската администрација објави дека не ја променила својата политика во врска со размена на разузнавачки информации и поддршката што европските земји ѝ ја даваат на Украина.