Британските војници фрлале авганистански затвореници од виљушкари за забава и го нарекле војникот кој изразил загриженост за убиството на тројца земјоделци во рација на специјалните сили „апологетик на талибанците“, открива тековната истрага.
Двајца информатори, поранешната новинарка Моника Гренфел и воениот резервист Кристофер Грин, излегоа да сведочат пред независна истрага за наводни воени злосторства од страна на британските специјални сили во Авганистан помеѓу 2010 и 2013 година и последователното прикривање, пишуваат странските медиуми.
Убиството на земјоделеци
Кристофер Грин, кој служел во Авганистан од јануари до септември 2012 година, сведочел дека се обидел да ги предупреди своите претпоставени за сомнителното убиство на тројца браќа, земјоделци од селото Рахим.
Браќата биле убиени за време на целна операција за апсење која, како што му било кажано, „тргнала наопаку“, принудувајќи ги специјалните сили да пукаат „во самоодбрана“.
Но, Грин рече дека разузнавачкиот тим на неговата единица бил „прилично јасен дека нема ништо што укажува дека синовите биле нешто друго освен земјоделци, а камоли команданти на талибанците“.
Кога Грин се обиде да ги изрази своите загрижености на офицер за врска, тој бил пречекан со „силно чувство на негодување“ со кое се доведувало во прашање воопшто работењето на САС.
„Во еден момент ме нарече „апологетик на талибанците““, додаде тој.
Грин побара да ги види снимките од убиствата, познати како „ленти од престрелки“, за подобро да го разбере инцидентот и „да се обиде да ја смири ситуацијата со разговор со локалното население“.
Иако ги имал потребните одобренија, му бил одбиен пристап до снимките, слушна истрагата.
Злоупотреба на затвореници „за забава“
За време на истрагата, исто така беше откриено дека на мајката на убиените браќа, Бебе Хазрат, британската влада ѝ исплатила износ еднаков на 3634 фунти како „помош“.
Грин ја опиша исплатата пред истражниот судија како „многу невообичаена практика“ што ја разбрал како „признание на вина дека сме убиле погрешни луѓе“.
„Можам само да кажам дека ми е жал што не проговорив порано“, заклучи тој.
Моника Гренфел, која работела како помошен персонал во кујната и магацинот за британските специјални сили, раскажала како војниците ги малтретирале затворениците.
Еден војник ѝ го опишал мачењето, како што тврди таа.
„Особено се сеќавам дека ми кажа како ги става затворениците на виљушкар, го крева и го вози многу брзо за да паднат од него“, им рекла таа на истражителите.
Таа ја опиша атмосферата како место каде што „луѓето некако се ослободуваат од синџирот“.
„Имавте чувство дека никој навистина не ги следи, а вокабуларот што го користеа… Никогаш не сум слушнала таков јазик“, додаде таа.
Претходни истраги без резултати
Тековната истрага се занимава и со наводното прикривање на нелегални активности и несоодветни истраги спроведени од Кралската воена полиција.
Не се покренати обвиненија во рамките на операцијата Нортмур, истрагата од 10 милиони фунти започната во 2014 година за наводи за егзекуции од страна на САС, вклучително и убивање деца.
Понатамошна истрага од страна на воената полиција, со кодно име Операција Сестро, резултираше со пријавување на тројца војници во Обвинителството на вооружените сили, но ниту еден од нив не беше гонет.
Портпаролот на Министерството за одбрана изјави: „Владата е целосно посветена на поддршката на Независната истрага за Авганистан и сме исклучително благодарни на сите поранешни и сегашни вработени кои досега дадоа докази.
Остануваме посветени на поддршката на нашите специјални сили, но и на одржувањето на транспарентноста и одговорноста што британскиот народ со право ги очекува. Сосема е правилно да дозволиме истрагата да ја заврши својата важна работа пред да дадеме целосен одговор.“ Истрагата продолжува.