Иран тајно погуби четворица мажи – двајца курдски политички активисти и двајца ирачки државјани – без да ги извести нивните семејства или да им дозволи последни посети.
Веста ја објави организацијата за човекови права Хенгав, а доаѓа во време кога Амнести Интернешнл објави дека Иран ќе изврши повеќе егзекуции во 2025 година од која било друга земја, пишува Euronews.
Егзекуција на курдски активисти
Рамин Зале и Карим Маруфпур беа погубени во Централниот затвор Накаде.
Официјалната новинска агенција Мизан на иранското судство објави дека двајцата мажи се осудени за „вооружен бунт“, „обид за атентат“ и „основање група за поткопување на националната безбедност“.
Тие се опишани како членови на Демократската партија на Ирански Курдистан, која Техеран ја смета за терористичка организација.
Судството изјави дека пресудите се засновани на признанија добиени во притвор и дека двајцата имале правно застапување на судењето пред Врховниот суд да ги потврди казните.
Оспорени пресуди и наводи за тортура
Организацијата Хенгав го оспорува официјалниот опис на постапката.
Тие велат дека Зале, уапсен во јули 2024 година, бил осуден на смрт во Револуционерниот суд во Махабад по сослушување кое траело само неколку минути и било спроведено без присуство на адвокат по негов избор. Тој поминал повеќе од 500 дена во притвор пред да биде погубен.
Маруфпур, 29-годишен маж уапсен во март 2021 година, наводно бил претепан за време на апсењето, долгогодишен жртва на присилно исчезнување без контакт со неговото семејство, и суден на начин што неговите адвокати го опишаа како крајно неправедно, според набљудувачите на човекови права.
Хенгау тврди дека иранските судови рутински користат обвиненија за вооружен бунт и тероризам против курдски политички активисти врз основа на признанија извлечени преку тортура.
Правниот портал Дадбан, управуван од група адвокати, претходно документирал „широко распространето негирање на правата на одбрана“ во случаи на безбедност, велејќи дека на обвинетите често им се одбива пристап до независен адвокат, а сослушувањата траат само неколку минути.
Егзекуција на двајца Ирачани за шпионажа
Одделно, „Хенгау“ објави дека двајца ирачки државјани, 27-годишниот Али Надер ал-Обеиди и 29-годишниот Фазел Шеик Карим, двајцата од градот Амара, биле егзекутирани во зори на 6 април во Централниот затвор Карај под обвинение за шпионажа.
Ниту нивните семејства, ниту официјалните медиуми не биле информирани.
Иранските човекови права известуваат дека двајцата мажи поминале околу 11 месеци во притвор без пристап до адвокати по нивен избор или фер судење.
Иранските власти јавно не ги потврдија овие егзекуции во времето на објавување.
Иран е на врвот на светската ранг-листа по бројот на егзекуции
Со овие четири смртни случаи, бројот на луѓе егзекутирани во Иран под обвинение за шпионажа од почетокот на војната се искачи на најмалку осум, според „Иранските човекови права“.
Во својот годишен извештај објавен во понеделник, „Амнести интернешнл“ евидентираше најмалку 2.159 егзекуции во Иран во текот на 2025 година, што е најголем број од која било земја во светот. Вкупно, таа година во светот се евидентирани 2.700 егзекуции.
Досега во 2026 година во Иран се егзекутирани повеќе од 200 лица, стапка што Амнести делумно ја поврзува со одговорот на владата на протестите во декември.
Според збирните податоци на таа организација, најмалку 10.642 лица се егзекутирани во Иран од 2010 година.