Две години откако Доналд Трамп победи на претседателските избори и Републиканската партија ја презеде контролата врз двата дома на Конгресот, работите целосно се сменија во Соединетите Американски Држави.
Демократската партија ќе има мнозинство и во Претставничкиот дом и во Сенатот по таканаречените среднорочни избори, според проекциите на резултатите.
Трамп и републиканците претрпеа тежок дебакл, дури и го загубија Тексас, нивното големо упориште.
Во оваа јужна американска држава, демократите не победиле повеќе од 30 години, но сега нивниот кандидат Џејмс Таларико убедливо го победи Кен Пакстон, кандидат поддржан од Трамп.
Коментирајќи ги прелиминарните резултати од изборите, првата реакција на Трамп на неговата платформа Truth (Truth Social) беше: „Доколку моето име беше на гласачкото ливче, ќе победевме со убедлива разлика!“.
Кога стана јасно дека демократските кандидати победуваат во голем број области и држави кои се сметаат за упоришта на републиканците, Трамп понуди нова реакција на резултатите од изборите во интервју за The New York Times.
Тој рече дека е „целосно подготвен да ги прифати овие резултати“ и е посветен на соработка со своите политички противници.
„Знаете, би сакале да соработуваме со нив. Можеби би можеле да постигнеме некаков договор, рече тој.
Според моменталните резултати, Демократската партија има 220 места во Претставничкиот дом и ѝ беа потребни 218 за мнозинство, додека републиканците имаат 126.
Во Сенатот, демократите ќе освојат најмалку 53 од 100-те места: По победата на кандидатот Џош Турек на внатрепартиските избори во Ајова, Демократската партија ќе има мнозинство во Претставничкиот дом дури и ако двајцата нејзини кандидати изгубат во Мичиген и Минесота.
Освен во Тексас, републиканците загубија во неколку други држави каде што традиционално беа силни.
Во Јужна Каролина, Ени Ендрус ја победи актуелната републиканска сенаторка Дарлин Греам, која Трамп лично ја избра да го замени нејзиниот брат, Линдзи Греам, по неговата смрт оваа година.
Во Охајо, демократот Шерод Браун го освои местото во Сенатот кое до пред две години го држеше сегашниот потпретседател Џ. Д. Венс.
Убедливата победа на демократите ефикасно би ја завршила законодавната агенда на претседателот Доналд Трамп и би го отворила патот за серија истраги за неговата администрација и деловните зделки за време на неговите две години во Белата куќа, забележува CBS News, американскиот партнер на BBC.
Демократската партија веќе најави започнување истраги за работата на Доналд Трамп, членовите на неговото семејство и неговата администрација.
Што може да се очекува по победата на Демократската партија?
Новоизбраните конгресмени и сенатори ќе ги заземат своите места на Капитол Хил на почетокот на јануари 2027 година.
Во случај Демократската партија да освои мнозинство во двата дома – а е на добар пат да го стори тоа – постапката за импичмент против Доналд Трамп речиси сигурно нема да резултира со негово отстранување од функцијата.
За тоа би било потребно двотретинско мнозинство во Сенатот, или 67 гласови, што се чини недостижно за Демократската партија.
Сепак, мнозинството во еден, а особено во двата дома на Конгресот, ќе ѝ даде на Демократската партија одредена предност.
Партија со мнозинство дури и од еден глас може:
– да го саботира или попречи усвојувањето на закони поднесени од претседателската администрација или другиот дом;
– да организира истраги за разни работи на администрацијата на Трамп, да ги повикува клучните играчи на сослушувања на комисиите и да ги испрашува пред камера;
– да усвои или отфрли со просто мнозинство закони поврзани со буџетското финансирање: на пример, да му се одбие финансирањето на Трамп за ICE (Имиграција и царинска контрола);
– ако има мнозинство во Сенатот, може да не го одобри назначувањето на федерални министри и судии.