Британските даночни обврзници ненамерно финансирале терористички групи, организиран криминал и непријателски држави со повеќе од 28 милијарди фунти јавни пари помеѓу 2015 и 2021 година, според доверлив извештај на британската влада до кој дојде „Телеграф“.
Според весникот, станува збор за досие подготвено од британската канцеларија, кое никогаш не било објавено поради можни политички последици и непријатни прашања за ефикасноста на државниот надзор врз трошењето на парите на даночните обврзници.
Парите завршиле кај криминалци, Русија и Исламска држава
Во извештајот се наведува дека средствата од разни програми за помош, владини грантови и ковид-кредити завршиле во рацете на организирани криминални групи, терористи и земји кои се сметаат за закана за британската национална безбедност.
Меѓу примерите што наводно ги наведува документот се субвенции за компании поврзани со руската држава, ковид-кредити што завршиле кај членови на Исламска држава и инвестиции во истражувачки проекти поврзани со воената индустрија на Кина.
Според проценките од извештајот, повеќе од 28 милијарди фунти завршиле кај актери кои дејствувале против интересите на Обединетото Кралство.
Помош за тероризам и организиран криминал
Голем дел од неправилно насочените средства завршиле кај организирани криминални мрежи.
Меѓу нив имало групи вклучени во шверц на луѓе, кои истовремено користеле британски социјални бенефиции и други форми на владина помош.
Извори запознаени со содржината на извештајот тврдат дека во некои случаи имало преклопување помеѓу криминалните организации и непријателските држави.
Наводно, мрежа поврзана со Источна Европа организирала организиран обид за добивање британски јавни средства, а во исто време имала поддршка од странска земја која сакала да поттикне нелегална миграција во Велика Британија.
Дел од средствата завршиле во финансирање на тероризам и екстремистички организации кои промовираат антизападни идеологии.
Извештај нарачан по измамите за време на пандемијата
Документот е нарачан во 2023 година од британски безбедносни службеници откако биле откриени бројни злоупотреби на владини програми за помош за време на пандемијата.
Иако првично фокусот бил на ковид-кредитите, анализата открила многу пошироки проблеми во системот на доделување државни грантови и помош.
Особено, имаше сомнежи за квалитетот на проверките на корисниците кои добиле пари од јавни средства.
Според „Телеграф“, наодите биле толку засрамувачки за властите што е донесена одлука извештајот да се држи подалеку од јавноста.
„Велика Британија беше наивна“
Ребека Хардинг од Центарот за економска безбедност вели дека извештајот е сериозно предупредување.
„Економската војна и економската безбедност се поважни денес од кога било. Се соочуваме со закани што доаѓаат и од држави и од недржавни актери преку деловниот систем“, рече таа.
Таа додаде дека Западот со години претпоставува дека сите сакаат исти цели, игнорирајќи го фактот дека некои земји ја користат економската моќ за да ги ослабат конкурентите.
„Тоа е форма на економска војна, а ние бевме наивни кон тоа“, предупреди таа.
Системот на социјални бенефиции како „банкомат за терористи“
Том Китинџ од угледниот британски институт RUSI изјави дека постојат бројни примери во кои системите за социјална помош станале еден вид „банкомат за терористи“.
Тој особено го критикуваше спроведувањето на програмата за кредити за ковид.
„Доколку има дупка во системот, таа ќе ја користат криминалци, терористи или секој што сака брзо да заработи пари“, рече тој.
Тој потсети дека на крајот од минатата година, британскиот парламент проценил дека дури 10,9 милијарди фунти јавни пари биле изгубени за време на пандемијата поради измами и административни грешки.
Националната безбедност под лупа
Професорот Николас Рајдер од Универзитетот во Кардиф, експерт за финансирање на тероризам, ги опиша наодите од извештајот како зачудувачки.
„Врската помеѓу измамата и финансирањето на тероризмот е многу јасна. Проблемот е што британските власти сè уште не ја третираат оваа врска доволно сериозно“, предупреди тој.
Тој додаде дека САД и Австралија инвестираат значително повеќе ресурси во истрагите за финансиски измами токму затоа што ги сметаат за дел од борбата против тероризмот.
Владата тврди дека ја зголемува контролата
Британската канцеларија објави дека сегашната влада спроведува најсеопфатни мерки за борба против измамите во јавниот сектор.
„Во изминатата година, заштитивме повеќе од 7,5 милијарди фунти пари на даночните обврзници преку агресивни мерки за превенција и закрепнување“, објави портпаролот.
Тој додаде дека благодарение на подобрите податоци и поголемиот број специјализирани истражители, измамите сега се откриваат и запираат побрзо од кога било досега.