Во последната недела од август, капацитетите за складирање гас во Европската Унија беа исполнети за околу 63 проценти, што е значително помалку од просекот од околу 80 проценти за овој период од годината.
Доколку продолжи сегашното бавно темпо на полнење, ЕУ би можела да влезе во зима со залихи за околу една петтина пониски од петгодишниот просек и најниско ниво од 2013 година, пишува The Guardian.
„Пониските нивоа на залихи природно го зголемуваат ризикот од поголема нестабилност на цените во текот на зимата“, предупреди аналитичарот за гас Грег Молнар.
Проблемот би можел дополнително да се влоши со подолги студени бранови или периоди на слаб ветер, кога потрошувачката на гас за греење и производство на електрична енергија се зголемува.
„Почнува да се шири паника“
Европскиот пазар на гас беше релативно мирен во текот на летото бидејќи трговците очекуваа повторно да се отвори Ормутскиот теснец, што би овозможило поголем проток на течен природен гас пред зимата.
Сепак, надежите за брзо решение сега бледнеат.
„Пазарот беше изненадувачки опуштен. Повторното отворање беше очекувано за да можат магацините да се наполнат пред зимата. Магацините обично го достигнуваат својот врв во октомври, а сега сме речиси во септември и ситуацијата станува многу непријатна“, рече Бјарне Шилдроп, главен аналитичар на пазарот на стоки во банкарската група SEB.
„Паниката почнува да се шири“, додаде тој.
Проблемите со полнењето на складиштата беа дополнително влошени откако американско-израелската војна против Иран сериозно го наруши извозот на нафта и гас од областа на Персискиот Залив.
Залихите беа намалени и до студениот крај на минатата зима, додека летните топлотни бранови ја зголемија употребата на електраните на гас.
Гасот е повеќе од двојно поскап од почетокот на годината
Физички недостиг на гас во Европа оваа зима сè уште не се очекува, но пазарите сметаат на значително повисоки цени.
Референтната европска цена на гасот во последните недели надмина 68 евра за мегават-час, што е највисоко ниво за повеќе од три години и повеќе од двојно во споредба со почетокот на годината.
Во постудените месеци, Европа ќе мора да се натпреварува со купувачи од Азија за испораки на течен природен гас.
Аналитичарите на „Голдман Сакс“ проценуваат дека, доколку не се обнови нормалниот извоз на гас од Блискиот Исток, европската цена би можела да се искачи над 100 евра за мегават-час.
Складовите за гас во Европската Унија беа исполнети со околу 63 проценти во последната недела од август, што е значително помалку од просекот од околу 80 проценти за овој период од годината.
Доколку продолжи сегашното бавно темпо на полнење, ЕУ би можела да влезе во зима со залихи за околу една петтина пониски од петгодишниот просек и најниски од 2013 година, пишува „Гардијан“.
„Пониските нивоа на залихи природно го зголемуваат ризикот од поголема нестабилност на цените во текот на зимата“, предупреди аналитичарот за гас Грег Молнар.
Проблемот би бил дополнително влошен од подолги студени бранови или периоди на слаб ветер, кога потрошувачката на гас за греење и производство на електрична енергија се зголемува.
Германските складишта се само полуполни
Особено ниски залихи се регистрирани во Западна Европа.
Германија, која има најголем капацитет за складирање гас во Европа, има само малку повеќе од 50 проценти капацитет. Во Белгија, зафатеноста е околу 49 проценти, а во Холандија околу 44 проценти.
Ситуацијата е многу подобра во Италија, каде што складиштата се полни повеќе од 81 процент, и во Полска, каде што се полни над 90 проценти.
Според податоците од Гас Инфраструктура Европа од 23 август, хрватските складишта биле полни околу 68 проценти.
Британија е особено изложена
Велика Британија е уште почувствителна, еден од најголемите европски потрошувачи на гас, но со многу мал сопствен капацитет за складирање.
Затоа Велика Британија силно се потпира на гас што пристигнува преку гасоводи од континентална Европа и Норвешка, и на течен природен гас што доаѓа со танкери од САД и Блискиот Исток.
Британската влада размислува за директна финансиска помош на сопствениците на складишта и цевководи за да им помогне да платат за одржување и модернизација на инфраструктурата во наредните децении.
Притисокот веќе се пренесува на домаќинствата. Британскиот регулатор Ofgem објави дека ограничувањето на цената на енергијата за просечното домаќинство ќе се зголеми за четири проценти од октомври, по зголемувањето од 13 проценти во јули.
Просечната годишна сметка за домаќинствата по стандардна тарифа со тоа ќе се зголеми од 1.663 на 1.723 фунти од октомври.
Ofgem директно го поврзува зголемувањето со повисоките цени на големо на гасот поради конфликтот на Блискиот Исток.