Азербејџан ја разгледува можноста за целосно повлекување од Советот на Европа поради долгорочен спор со Парламентарното собрание на таа организација, изјави претседателот Илхам Алиев на отворањето на четвртиот глобален медиумски форум во Шуш.
Алиев рече дека генералниот секретар на Советот на Европа го контактирал и побарал од Баку да не ја напушта организацијата, туку да се обиде да најде излез од сегашната криза.
„Отворено изјавувам дека Азербејџан размислува за целосно повлекување од организацијата. Генералниот секретар на Советот на Европа ме контактираше и ме замоли да не го правам тоа, туку да се обидам да изнајдам излез од сегашната ситуација“, рече Алиев, пренесе азербејџанската агенција „Репорт“.
Азербејџанскиот претседател потсети дека во 2001 година, кога неговата земја беше примена во Советот на Европа, како пратеник ја предводеше делегацијата на Баку во Парламентарното собрание на Советот на Европа.
– Жал ми е што токму тоа се случи. Во 2001 година, како пратеник во азербејџанскиот парламент, ја предводев нашата делегација. Годишно се одржуваа четири седници. Во 2023 година ги ослободивме нашите територии од окупација, но за да го казниме Азербејџан, беа усвоени соодветни резолуции, рече Алиев.
Азербејџан стана 43-та членка на Советот на Европа на 25 јануари 2001 година.
Парламентарното собрание на Советот на Европа во јануари 2024 година не ги ратификуваше акредитивните писма на парламентарната делегација на Азербејџан.
Во образложението се наведува дека Баку наводно не ги исполнил „големите обврски“ кои ги презел при приклучувањето кон организацијата.
Алиев, сепак, смета дека таквата одлука претставува политичка реакција на воспоставувањето целосна контрола на Азербејџан над Карабах во септември 2023 година.
Според него, Баку постапил правилно кога одлучил да не учествува во работата на Парламентарното собрание без право на глас и можност подеднакво да влијае на изборот на судии на Европскиот суд за човекови права.
„Сметам дека е мудра нашата одлука да не учествуваме на состаноци без право на глас, да не избираме судии на Европскиот суд за човекови права и да не ги признаваме нивните одлуки“, рече претседателот на Азербејџан.
Тој нагласи дека неговата земја не сака конфронтација со европските институции, но дека одлуката да не се признаат ингеренциите на азербејџанската делегација ја смета за неправедна и политички пристрасна.
Алиев, исто така, ги отфрли критиките за состојбата со човековите права во Азербејџан, велејќи дека обвинувањата против властите во Баку се неосновани и дека за неговата земја се применуваат двојни стандарди.
Парламентарното собрание, пак, својата одлука ја оправда со загриженост за состојбата на демократијата, владеењето на правото, слободата на медиумите и положбата на политичките и граѓанските активисти.
Во документите на Советот на Европа се наведува дека неучеството на азербејџанската делегација не го ослободува Баку од обврската за спроведување на пресудите на Европскиот суд за човекови права.
„Ако Азербејџан целосно се повлече од Советот на Европа, никој нема ни да забележи. Овде нема многу да се промени. Можеби ќе биде и подобро“, рече Алиев.
Тој додаде дека Азербејџан се приклучил на организацијата пред четврт век очекувајќи дека ќе помогне да се најде решение за конфликтот во Карабах, но дека тие очекувања не се исполнети.
Во меѓувреме, односите меѓу Баку и Парламентарното собрание дополнително се влошија.
Азербејџанскиот парламент не ги достави акредитивните писма на својата делегација ниту за редовната седница на Парламентарното собрание во 2026 година, што покажува дека неговото учество во тоа тело е практично суспендирано.
Евентуалното целосно повлекување би значело напуштање не само на Парламентарното собрание, туку и на целиот систем на Советот на Европа, вклучувајќи ги механизмите на Европската конвенција за човекови права и јурисдикцијата на судот во Стразбур.