Српскиот волонтер познат по воениот прекар „Кобра“, кој во руски документарец се претстави како снајперист на украинското бојно поле, би можел да биде Петар Поповиќ од Дервента, кого судството на Босна и Херцеговина го бара поради приклучување кон руската армија, според истражувањето на Радио Слободна Европа (РСЕ).
„Треба да го вратиме долгот кон Русија за сè што ни обезбеди низ годините“, рече маж во воена униформа, со црна маска на лицето, во документарец емитуван од руската телевизиска станица Ѕвезда на почетокот на септември.
Станува збор за телевизија која беше санкционирана од Европската Унија во 2023 година, со образложение дека е под контрола на руското Министерство за одбрана и дека шири пропаганда за руската агресија врз Украина.
Документарецот ги прикажува историските врски меѓу Србите и Русите, вклучувајќи ги и војните од 1990-тите, и го претставува учеството на српските волонтери во руската инвазија на Украина како начин да се оддолжи на Москва за претходната поддршка.
„Не можете само да кажете благодарам и да продолжите понатаму. Затоа отидов да се борам и ќе се борам до крај“, вели „Кобра“ во филмот.
Според документарецот, тој отишол на украинското бојно поле кон крајот на 2022 година заедно со Марко Матовиќ, волонтер од Србија кој загина на почетокот на 2025 година во борбите во Курскиот регион.
Во филмот се наведува дека „Кобра“ има високо воено образование и дека служел со години во елитна единица на српската армија задолжена за заштита на највисоките државни функционери.
Сепак, овие тврдења не се независно потврдени.
Трагите водат до Петар Поповиќ од Дервента
Новинарите на RSE стапија во контакт со лицето кое го управува Инстаграм профилот „kobrasniper333“, кое потврди дека таа е војникот прикажан во рускиот документарец.
Сепак, одби да го открие своето целосно име и да разговара преку видео повик.
За време на преписката, „Кобра“ изјави дека е роден во 1988 година и дека потекнува од Дервента, што одговара на официјалните податоци за Петар Поповиќ, кого го бара Обвинителството на Босна и Херцеговина.
Тој исто така рече дека го напуштил својот роден град во 2002 година, но не сакаше да открие во која руска бригада моментално служи.
Дополнителна трага беше пронајдена на неговиот YouTube канал „VDV-sniper“, на кој објави руски документарец, како и снимки од возење со мотоцикл во Дервента од 2019 година.
RSE, исто така, пронајде профил на Фејсбук под името „Петар (Кобра) Поповиќ“, на кој е наведено дека студирал на Воената академија во Белград. Сепак, таа информација не е официјално потврдена.
Кога директно беше прашан дали станува збор за Петар Поповиќ, соговорникот на РСЕ не одговори, но не ја негираше ниту можноста.
Интерпол одби да издаде потерница
Обвинителството на Босна и Херцеговина во мај 2025 година побара да издаде меѓународна потерница по Поповиќ поради сомнение дека се приклучил на руската армија.
Интерпол, сепак, го отфрли барањето, наведувајќи правила што забрануваат негово вклучување во случаи од политичка, воена, верска или расна природа.
Обвинителството на БиХ потврди за РСЕ/РЛ дека случајот е сè уште отворен и дека се преземаат мерки за пронаоѓање и гонење на Поповиќ.
Според информации од украински безбедносни извори, Поповиќ потпишал договор со руските сили на 17 август 2023 година.
Во комуникација со новинарите, „Кобра“ потврди дека знае за обидот за издавање потерница и оцени дека станува збор за прогон на национална основа.
„Интерпол не се будали и тие ја разбраа и тенденцијата што беше во позадина. Гонење на национална основа“, напиша тој.
Тој додаде дека не бил во Дервента осум години и дека нема намера да се врати во Босна и Херцеговина.
Тој исто така тврдел дека има руско државјанство и се откажал од државјанството на БиХ, но РСЕ не можеше независно да ги потврди овие наводи.
Руските медиуми го претставуваат како професионален војник
Продуцентката на документарецот, Екатерина Габел, во октомври изјави за руската телевизија дека „Кобра“ првично требало да биде главниот лик на филмот, но дека тој инсистирал централното место да му припадне на неговиот паднат другар Марко Матовиќ.
Таа го опиша како професионален офицер и дипломиран на Воената академија во Белград.
На фотографиите, тој се појавува со маска со симбол сличен на амблемот на специјалната воена полициска единица „Кобра“.
Министерството за одбрана на Србија не сакаше да одговори на прашањата на РСЕ за неговата можна поврзаност со таа единица.
Руските медиуми претходно известуваа за овој волонтер.
Во текот на 2025 година, беше објавено видео во кое тој зборува за ранувањето на 15 јули 2024 година во областа Соледар во регионот Донецк.
Околу 20 граѓани на БиХ се бореле на руска страна
Според истражувањето на RSE, од почетокот на руската инвазија на Украина, околу 20 граѓани на Босна и Херцеговина се бореле или сè уште се борат на руска страна.
БиХ нема официјална евиденција за нивниот број.
Приклучувањето кон странски воени формации е кривично дело казниво со најмалку три години затвор.
Сепак, досега во Босна и Херцеговина не е донесена ниту една пресуда за војната во Украина.
Една од постапките беше водена против Дарио Ристиќ од Модрича, но во април Судот на Босна и Херцеговина одби да го потврди обвинението, бидејќи беше утврдено дека тој имал руско државјанство во времето на приклучувањето кон руската армија.