Украинската армија доби нов командант. Михаило Драпатиј го замени Олександр Сирски на функцијата Врховен командант на вооружените сили на Украина.
Зошто дојде до промена и по што е познат новиот командант на армијата?
Во вторник вечерта, претседателот Володимир Зеленски го назначи Михаило Драпатиј за нов врховен командант на украинската армија.
Се очекува тој да ја модернизира одбранбената стратегија, како и да ги продолжи воените реформи што беа неодамна започнати, пишува Дојче Веле.
На промената на чело на армијата ѝ претходеше неочекувана реконструкција на владата минатата недела.
Многу министри ги задржаа своите позиции под новиот премиер Сергеј Корецки, но не и поранешниот министер за одбрана Михаило Федоров.
Претходно избувна сериозен конфликт меѓу него и поранешниот врховен командант, Олександр Сирски, околу стратешката насока на војната.
Разрешувањето на Федоров предизвика негодување кај дел од украинската јавност.
Масовни протести се одржаа во неколку градови.
Демонстрантите не само што бараа враќање на популарниот министер за одбрана, туку и разрешување на началникот на армијата на Сирски.
Иако Сирски сега навистина мораше да ја напушти својата функција, нема враќање во владата за Федоров.
На негово место, претседателот Зеленски го назначи поранешниот шеф на тајната служба на СБУ, Јевхениј Хмара, за нов министер за одбрана.
„На армијата ѝ се потребни промени“
Михаило Драпатиј беше единствениот генерал кој јавно го бранеше Федоров по неговото разрешување.
Со доаѓањето на Федоров во Министерството за одбрана на Украина шест месеци претходно, „беше направен вистински обид да се променат односите што преовладуваа во армијата со години“, напиша Драпатиј на Фејсбук.
Според него, Министерството за одбрана под водство на Федоров се разви во вистински партнер на армијата.
„Соработката меѓу трупите и Министерството за одбрана се промени. Постои подготвеност да се слушаат командантите, побрзо да се донесуваат одлуки и да се поддржат промените што доаѓаат од самите единици“, изјави тој.
Драпатиј додаде дека многу од овие промени биле спроведени и покрај силниот отпор од стариот систем и дека проблемите во армијата мора да се дискутираат отворено и искрено.
Кој е Михаило Драпатиј?
Михаило Драпатиј, роден во 1982 година, е високо одликуван украински генерал-мајор кој од 2014 година изградил репутација на искусен командант на фронтовската линија.
Тој е тенковски офицер по обука, а станал познат за време на војната во Донбас, благодарение на неговото одлучувачко учество во тогашната „антитерористичка операција“.
По почетокот на целосната руска инвазија во 2022 година, како заменик-командант на Здружените сили, тој ја координирал успешната одбрана на градот Криви Рог и ослободувањето на стратешки важните области на југот на земјата.
Благодарение на неговиот углед како менаџер за воени кризи, кој ја запрел руската офанзива во близина на Харков во 2024 година, тој напредувал низ Генералштабот, потоа станал командант на Копнената армија на Украина, а потоа и командант на Здружените сили.
Дали Сирски сакал да елиминира конкурент?
На 1 јуни 2025 година, Драпатиј поднесе оставка од функцијата командант на Копнената армија, откако во руски ракетен напад врз воен полигон под негова команда загинаа најмалку 12 регрути, додека повеќе од 60 беа ранети.
Тој ја објасни одлуката на Фејсбук со „лично чувство на одговорност за таа трагедија“.
Ова му донесе репутација на офицер кој не е подготвен да остане на функцијата по секоја цена и кој прифаќа морална одговорност за настаните под негова команда.
Претседателот Зеленски тогаш не ја прифати неговата оставка, но подоцна го назначи за командант на Обединетите сили.
Кога на Драпатиј му беше доверена одбраната на Харковскиот регион во есента 2025 година, некои набљудувачи оценија дека овој потег намерно го ограничил неговото влијание.
Во медиумите се појавија шпекулации дека врховниот командант Сирски се обидел политички и професионално да го маргинализира популарниот генерал кого го сметал за потенцијален соперник.
Криза што самиот претседател ја предизвика?
Набљудувачите особено укажуваат на фактот дека претседателот Зеленски направил кадровски промени, очигледно, под притисок на јавноста.
Мислењата на воените експерти за промената на врвот на армијата се поделени.
Олександр Хара од Украинскиот центар за одбранбени стратегии смета дека протестите одиграле важна демократска улога во околности кога изборите не можат да се одржат.
„Претседателот ја слушна реакцијата на граѓанското општество и армијата и ги научи лекциите. Општеството повторно ги врати настаните на демократски колосек“, оцени Хара.
Олексиј Мелник од Киевскиот центар Разумков е многу покритичен.
Тој за ДВ изјави дека Зеленски несомнено има право да донесува кадровски одлуки, но дека предизвикал сериозна внатрешнополитичка криза сосема непотребно.
„Тоа сигурно нема да му донесе политичка корист. Жално е што претседателот не научил ништо од претходните лекции, бидејќи пред точно една година се случи многу слична криза што самиот ја предизвика“, рече Мелник.