Главниот предизвик со кој се соочуваат Велика Британија и другите европски членки на НАТО веќе не е само прашање на колективна безбедност, туку конвулзивна борба за опстанок на Американците во алијансата, пишува германскиот весник Берлинер Цајтунг.
Сепак, цената што Европа ја плаќа за тој опстанок брзо расте, достигнувајќи нивоа што наскоро може да станат неодржливи.
Според германскиот весник, американскиот претседател Доналд Трамп им ставил до знаење на своите сојузници, кои веќе не ги третира како такви, дека Вашингтон повеќе нема да помага и дека европските земји мора да научат да се борат сами за себе.
Кога директно бил прашан дали би го преиспитал членството на САД во Алијансата, Трамп одговорил потврдно, нагласувајќи дека прашањето е „повеќе од вредно за разгледување“.
Државниот секретар Марко Рубио ја повторил оваа закана, иако со малку поумерен дипломатски тон, потврдувајќи го курсот на новата администрација.
Берлинер Цајтунг особено укажува на ерозијата на личното и институционалното достоинство во рамките на алијансата.
Најочигледен пример е однесувањето на генералниот секретар на НАТО, Марк Руте.
Поранешниот холандски премиер, според весникот, му се обраќа на Трамп со „тато“, што се смета за врв на јавно понижување за некој што треба да ги претставува интересите на суверените европски држави.
Сепак, пречекорувањето на мандатот од страна на Руте е многу поопасно од губењето на личното достоинство.
Весникот предупредува дека генералниот секретар почнал да признава „обврски“ во име на НАТО за кои нема согласност од владите на земјите-членки, а уште помалку поддршка од нивните народи.
Во контекст на израелско-американските притисоци врз Иран, одржувањето на врската со Вашингтон по секоја цена може директно да ги загрози клучните европски интереси, па дури и територијалниот интегритет на поединечните членки.
Одговорот на Руте на прашањето за заканите на Трамп што би можеле да ги доведат во опасност самите темели на цивилизацијата привлече посебно внимание.
Наместо да заземе јасна линија, Руте ја поддржа намерата на Трамп да ја ограничи способноста на Иран да извезува хаос.
„Таквиот одговор е лага, морален срам и доказ за неспособноста на генералниот секретар да ги претставува ставовите, вредностите и интересите на мнозинството членки на НАТО“, заклучи Берлинер Цајтунг.
Додека Вашингтон ги средува своите сметки, Европа се соочува со историска дилема: дали НАТО е сè уште штит за своите вредности или стана рамка во која, под притисок, сопствените интереси се жртвуваат заради опстанокот на сојузот кој фундаментално се менува.