Амандманите на Уставот со кои се зајакнува моќта на претседателот на Казахстан, Касим Зомарт Токаев, добија голема поддршка на референдумот, според прелиминарните резултати објавени денес.
Централната изборна комисија објави дека над 87 проценти ги поддржале промените на Уставот на вчерашниот референдум, а дека излезноста била поголема од 73 проценти.
Амандманите на Уставот ги обединуваат двата дома на казахстанскиот парламент и му даваат право на претседателот да назначува клучни владини функционери со одобрение на парламентот.
Тие исто така вклучуваат повторно воведување на функцијата потпретседател на републиката.
Уставните измени предвидуваат создавање ново тело, Национален совет, кој ќе има овластување да покренува законски иницијативи и референдуми.
Сите членови ќе бидат назначени од претседателот на Републиката.
Втората иницијатива за измена на Уставот за четири години ја иницираше Токаев, а некои набљудувачи велат дека ова би можело да му го отвори патот да ја задржи власта по завршувањето на неговиот мандат.
Токајев, поранешен советски функционер и казахстански дипломат кој претходно служел во ОН, моментално е ограничен на еден седумгодишен мандат до 2029 година.
Аналитичарите веруваат дека Токаев би можел да го искористи референдумот за да го промени ограничувањето на претседателскиот мандат.
Лидерите на неколку поранешни советски републики, вклучувајќи ги Русија, Белорусија, Узбекистан и Таџикистан, претходно користеа нови или изменети устави за да ги ревидираат законските ограничувања на мандатот.
Токајев, кој одржуваше деликатна рамнотежа меѓу Москва и Западот откако беа воведени санкции врз Русија поради војната во Украина, ги објаснува уставните измени како одговор на потребата од донесување брзи одлуки во брзо менувачкиот свет.
„Овој чекор е исклучително важен, особено во сегашниот период кога геополитичката ситуација е нестабилна, а предизвиците и заканите за националната безбедност стануваат сè поопипливи“, рече Токаев минатата недела.
Опозицијата во Казахстан не е претставена во владата и не можеше значително да влијае на јавното мислење во врска со уставните измени.
Референдумот се одржа во тежок период за Казахстан, каде што инфлацијата достигна 11,7 проценти во февруари, а зголемувањето на даноците го поттикна незадоволството на јавноста.
Аналитичарите сметаат дека економските проблеми би можеле да предизвикаат нов бран протести слични на националните немири во 2022 година предизвикани од зголемувањето на цените на горивата, во кои загинаа десетици демонстранти и полицајци.