Jedinstven arheološki nalaz sa prikazom boginje Demetre, otkriven na lokalitetu Gradište kod Mladog Nagoričana, dodatno potvrđuje postojanje ritualnog svetilišta u antičkom naselju iz 4. i 3. veka pre nove ere, saopštio je arheolog Dejan Đorđijevski iz NU Muzej Kumanovo nakon završetka ovogodišnjih arheoloških istraživanja.
„Ritualni karakter prostora potvrdio nam je nalaz pitosa koji na svom obodu ima dekoraciju od otisaka prstena, na kojoj je prikazano žensko božanstvo – Demetra(?), koja u jednoj ruci drži rog izobilja, a drugom vrši libaciju (tečnu žrtvu) kantharosom na tronožac“, rekao je Đorđijevski.
Ovogodišnja istraživanja bila su usmerena na sektor „Donja terasa“, gde su prethodnih godina otkrivene kamene konstrukcije, tumuli, votivne posude, ritualne jame i posuda za vodu, što je već tada ukazivalo da su se na ovom mestu obavljali verski obredi.
Pored jedinstvenog pitosa, arheolozi su otkrili i zidove građevine u kojoj je pronađen veliki broj fragmenata pitosa i drugih skladišnih posuda.
Južno od ovog prostora pronađen je i ogradni zid koji je odvajao prostor za obrede od ostatka naselja.
Neposredno uz njega otkrivena je i manja prostorija za koju arheolozi smatraju da je najverovatnije služila za simpozijume ili ritualne obroke.
U njoj su pronađene velike količine životinjskih kostiju, uglavnom divljih svinja i koza, kao i bogata trpezna keramika iz 4. i 3. veka pre nove ere.
Među nalazima nalazi se i veliki broj uvezene keramike – West Slope kantharosi i gutusi, crnofirnisane posude, amfore, hidrije, lampe i keramičke figurine.
Posebno su značajni ostaci luksuzno ukrašenog kreveta, odnosno profilisana noga i aplikacija sa prikazom božanstva koje drži ritualnu posudu i leži na klini.
„Verujemo da je i ova prostorija bila povezana sa ritualima koji su se obavljali u temenosu – možda za ritualne obroke, slično svetilištu Demetre i Persefone u Korintu“, naveo je Đorđijevski.
Prema njegovim rečima, veliki broj uvezene keramike i ostaci luksuznog nameštaja, za koje postoji mali broj paralela van bogatih grobnica u Peli i kraljevskih grobnica u Ajgaju (Vergina), ponovo potvrđuju visok stepen razvoja ovog naselja, razvijenu trgovinu i njegovu potpunu uključenost u civilizacijske tokove Makedonskog kraljevstva u 4. i 3. veku pre nove ere.
„Sledeća istraživanja biće usmerena na dalje iskopavanje građevina koje smo otkrili ove godine i eventualno postojanje hrama u ovom delu lokaliteta“, dodao je arheolog.
Iskopavanja su realizovana u okviru Godišnjeg programa rada NU Muzej Kumanovo, uz finansijsku podršku Ministarstva kulture i turizma.