Речиси е невозможно да се најде место во Западна Европа кое моментално не е погодено од топлината.
Во Обединетото Кралство, температурите достигнаа 35 °C во вторник, повеќе од 2 °C над претходниот рекорд за мај.
Британската метеоролошка служба вели дека овој вид топлина би бил невообичаен дури и во средината на летото, а камоли на пролет.
Франција е исто така во средината на невиден топлотен бран за ова време од годината, а нејзината метеоролошка служба Метео-Франс известува за стотици температурни рекорди кои се срушени низ целата земја.
Ирска го надмина својот мајски рекорд за повеќе од 1°C, додека Германија, Италија, Шпанија и Швајцарија исто така се соочија со невообичаено топли пролетни услови, објавува Би-Би-Си.
„Неверојатно“
„Едноставно неверојатно“, рече Фридерике Ото, професорка по климатски науки на Империјал колеџ во Лондон.
„Апсолутно лудо“, додаде Питер Торн, директор на Центарот за климатски истражувања „Икарус“ на Универзитетот Мејнут во Ирска.
Непосредна причина за топлотниот бран е таканаречената топлотна купола, феномен каде што област со висок воздушен притисок останува заглавена над Европа, заробувајќи го топлиот воздух под неа.
Сепак, научниците не се сомневаат дека климатските промени предизвикани од човекот – првенствено согорувањето на јаглен, нафта и гас – дополнително ја интензивирале оваа топлина.
Според климатската служба Коперник, Европа се затоплувала со брзина од 0,56 °C по деценија во последните 30 години, што е повеќе од двојно побрзо од глобалниот просек.
Тоа можеби не звучи како многу, но во климатски услови претставува огромна промена, доволна за да ја направи екстремната топлина значително поинтензивна.
„Кога има топлотен бран, тој е многу посилен бидејќи се надоврзува на затоплување на климата“, изјави за BBC News Ричард Бетс, раководител на истражувањето за влијанието врз климата во Метеоролошката служба и професор на Универзитетот во Ексетер.
„Јас сум климатолог 33 години и сме сведоци на точно она за што предупредивме тогаш, иако овие записи може да бидат поекстремни и да дојдат порано отколку што очекувавме“, додаде тој.
Топлината не е ограничена само на Европа; во Делхи, Индија, температурите достигнаа 45 °C.
Рекордите не се соборуваат, туку се уништуваат
Во стабилна клима, бидејќи научниците собираат податоци за температурата година по година, новите рекорди треба да стануваат поретки со текот на времето.
Логиката е едноставна: поголема е веројатноста да видите нов рекорд по 10 години собирање податоци отколку по 100.
„Кога некој ќе го сруши светскиот рекорд во скок во височина, очекувате да го сруши за еден сантиметар, а не одеднаш за 20 или 30 сантиметри. Истото важи и за времето“, објасни за BBC News Ерих Фишер, професор на Институтот за атмосферски и климатски науки при ETH Zurich во Швајцарија.
„Ако рекордот е срушен по 100 или 150 години мерења, би очекувале да биде надминат за една десетина од степен, а не за два или три степени одеднаш“, додаде тој.
Сепак, кога релативно редок временски систем како топлотната купола од оваа недела се јавува во клима што се затоплува, разликата во рекордот може да биде огромна.
„Поминуваме низ период на многу брзо затоплување, особено во Западна Европа. Затоа, ако истите временски услови како што беа, да речеме, во 1970-тите, се повторат денес, не само што ќе биде малку потопло, туку рекордите ќе бидат целосно уништени“, рече професорот Фишер.
Дури и во 2026 година, топлотниот бран во Европа оваа недела не е изолиран случај.
Во март, околу 30% од активните американски метеоролошки станици поставија нови температурни рекорди за тој период од годината, според независната американска група за истражување на климата Беркли Ерт.
Главниот научник на групата, Роберт Роде, ја нарече разликата во рекордите низ западниот дел на САД „апсолутно апсурдна“.
Знаци за работите што доаѓаат
Овие рекордни топлотни бранови се случуваат во свет кој е во просек околу 1,4 °C потопол отколку на крајот на 19 век, поради човечки активности како што е согорувањето на фосилни горива.
Сепак, според сегашните климатски политики на светските влади, глобалното затоплување би можело да достигне близу 3 °C до крајот на векот.
Ова неизбежно значи понатамошно соборување на температурните рекорди, што е посебен предизвик за земји како Обединетото Кралство и Швајцарија, чија инфраструктура не е прилагодена на екстремна топлина.
И како што покажаа претходните денови, овој предизвик повеќе не е ограничен само на летните месеци.
„Климата во која живееме денес едноставно не е климата во која пораснавме, а нашите згради и инфраструктура се жално неподготвени за она што доаѓа“, предупреди професорот Ото.
До 1990 година, апсолутниот температурен рекорд во Обединетото Кралство беше 36,7 °C, поставен во 1911 година.
Оттогаш, тој беше соборен неколку пати и сега изнесува 40,3 °C, забележан во јули 2022 година.
Со понатамошни климатски промени, дури и повисоките температури наскоро би можеле да станат сериозна можност, предупреди професорот Бетс.
„Додека не ги намалиме глобалните емисии на јаглерод на нето нула, ќе продолжиме да ја загреваме планетата и рекордните температури ќе продолжат да се поставуваат.“

